0

امتیاز کاربران

ستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعالستاره غیر فعال
 
کوی پوتسدام در برلین ، لوحی سفید و نانوشته، ولی زیر بار این شهرت تاریخی است که روزگاری قلب برلین و شلوغ ترین نقطه اروپا بوده است. در زمان مسابقه، قطعه زمینی بود که پر شورترین بحث ها بر سر آن بود: انزوای طولانی برلین، یک کار صد در صد انتفاعی ، یا بازی آزادانه نیروها در راه آینده. نتیجه به دست آمده اندکی از هر چیز است. آثار برجسته ترین معماران کنار هم قرار گرفته تا بزرگترین "مرکز سرگرمی در شهر" های اروپا امروز به وجود آید. یادمانی که مردم اطراف در مرکز بنا کرده اند.





افتتاح کوی پوتسدام در اکتبر در اکتبر 1998 به یک نمایش فوق العاده تبدیل شد. تا چند روز هیاهوی عناوین درشت روزنامه ها این بود که "همه برلین به محله جدید سرازیر شده اند". برای تاکید بر اهمیت رویداد، روزنامه های محافظه کار و لیبرال و جدی و غیر جدی، ویژه نامه ای حاوی نقشه ها و عکس ها و اطلاعات لازم درباره طرح و ساختمان و تاریخ پرماجرای کوی پوتسدام، و خصوصا منطقه ای به نام "شهر دایملر" که از 1991 عملیات ساختمانی در آنجا شروع شد، منتشر کردند. مطبوعات و تلویزیون خبر مراسم افتتاح را در سراسر آلمان پخش کردند. دو شخصیت که در راس سیاست و تجارت آلمان قرار داشتند، رومن هرتسوگ، رییس جمهور و یورگن شرومپ، رییس موسسه ای که، درست در زمان افتتاح میدان پوتسدام، از یک ادغام فراملیتی به وجود آمده بو، یعنی شرکت دایملر کرایسلر، به مراسم بزرگی و افتخار بخشیدند.انواع تشبیهات و استعاره های دور از واقع بر سر زبانها افتاد: "جراحی قلب باز" ، "پیوند قلب" ، یا "کار گذاشتن قلب" . تمام این حرفها برای تفسیر جریان شهرسازی و معماری در نقطه ای بود که هرگز!!! در تاریخ حیات خودش مرکز شهر نبوده است. کوی پوتسدام همیشه بیرون دروازه های شهر قدیم قرار داشت. ابتدای برلین یا، بر حسب آنکه از طرف مقابل حساب کنید، انتهای آن همیشه کوی لایپزیگ بود. اما کار طرح ریزی آن لک و لک از 1991، با تصورات دمبدم بارور شونده از چیزی که باید کوی پوتسدام بشود، جلو می آمد. مرکزیت برای عبور خیابان ها و واقع بودن در محلی که در آن موقع مهمترین پایانه قطار راه دور، یعنی ایستگاههای آنهالت و پوتسدام بود، حالتی افسانه ای به آن داده بود. در دوره بعد از جنگ، قبل و بعد از ساختن دیوار برلین، بارها حسرت از دست رفتن روزگار عظمت جهانی برلین تحت حکومت قیصرها، و بالاتر از همه در دهه 1920، را خورده بود. همین عظمت بود که باید تا جای ممکن تجدید می شد.

منظره هوایی از منطقه جدید که موقعیت آن را نسبت به شهر نشان می دهد. کار مسابقه طراحی منطقه که در 1991 برگزار شد و هیلمر و ستلر برنده شد. در 1992 با یک مسابقه بین المللی که طرح پیانو و کولبکر برنده شد ادامه یافت. در 1993 برنده اخیر طرح کلی اولیه خود را کامل کرد و تعدادی از بلوک های مورد نظر برنامه اجرایی را طراحی کرد و مسئولیت نظارت هنری بر کل مجموعه را نیز بر عهده گرفت. طراحی باقیمانده کار معماری به هانس کولهوف، اولریکه لاویر و وولفرم وور، رافائل مونئو، ریچارد راجرز و آراتاایسوزاکی سپرده شد.

. انبوه جمعیت برای مراسم افتتاح درون خیابان هایی که عملیات ساخت آنها تازه تمام شده بود به میدان مارلن دیتریش، جلو تئاتر موزیکال و کازینو سرازیر شدند. و به رغم اینکه هنوز برجهای هنوز نیمه تمام واقع در خود میدان پوتسدام، کار رنتسو پیانو، هانس کولهوف و هلموت یان کمی تو ذوق میزد، شور و شوق خود را از دست ندادند. عملا هم راه همان جایی را در پیش گرفتند که مقصد اصلی شان بود، یعنی بازارچه موسوم به آرکادن در کوی پوتسدام. در روز افتتاح، و هفته های بعد مغازه ها چنان غارت شد که گویی دهها سال است که هیچ امکان دیگری برای خرید در برلین نبوده است. روز اول 200،000 نفر آمدند، که دست کم یک سوم آنها موقع برگشت به طرف وسائط نقلیه عمومی یا ماشین های شخصی ساکهای نایلونی سنگینی را با خودشان می کشاندند. نه آنرو که به مناسبت افتتاح اجناس خاصی عرضه شده باشد، بلکه بیشتر به نشانه برآمدن آرزویی دیرین و اشتیاقی شدید نسبت به شهری که بار دیگر یکپارچه شده بود. روزها بعد از افتتاح، پلیس هنوز ناچار بود مقررات فوق العاده خود را برای کنترل ازدحام و صفوف طولانی ماشین در خیابان هایی که کار ساختمان سازی هنوز ذر آنها ادامه داشت و خیابان های اطراف اجرا کند، به خصوص که کل ظرفیت پارکینگ های چند طبقه، قبل از اینکه سیل حرکت به سوی آنها متوقف شود، پر شده بود. ظواهر همه حاکی از آن بود که نقشه ها و حساب و کتاب های دایملر بنز درست بوده اند، خاصه در جهت جلب نظر مردم به طرف کوی پوتسدام، با یکی از ولخرجانه ترین برنامه های سرگرمی معماری* در مرکز جدید برلین و تاریخ معماری آن، نمایش آتش بازی با شکوه و مسرفانه ای که شرکت دایملر بنز در آسمان یخ زده برلین اجرا کرد مراسم سپاس شاهانه ای به مناسبت تولد شهر جدید بود

دید به جنوب از میدان مارلن دیتریش، كه در مركز مجموعه قرار دارد. در پیش زمینه ورودی مركز سرگرمی ها قرار دارد. این بخش شامل یك تماشاخانه واریته (با700 صندلی) یك تماشاخانه موزیكال (با 1700 صندلی) و یك كازینو با 8000 مترمربع مساحت است.

. اوایل سال 1999 بود که اولین تردید ها در این خصوص که آیا انبوه دیدار کنندگان کوی پوتسدام واقعا برای خرج کردن آمده بودند و نیز اینکه آیا همه آنها که به بازارچه آرکادن سرازیر شدند حاضر بودند سر کیسه را برای یک خرید حسابی شل کنند، بروز کرد. آیا آنها صرفا برای همین نیامده بودند که ببینند چه خبر است؟ خیلی ها می آمدند در نوشابه فروشی های آمریکایی کافه گلاسه بنوشند_و برای خرید های دیگرشان مثل همیشه به بازارچه های محلی خودشان می رفتند. چرا که هم نزدیک ترند و هم ردیف قفسه های آشنای آنها عینا پر است از همان اجناس آرکادن_از جوراب شلواری ها و زیرپوشهای وولفورد و البسه های ارزان اسکاندیناویایی هدنس و موریتس گرفته تا شعبه های جهانی الدی که زیر قیمت می فروشند. و کسی هم نیست که نداند هات داگ و پیتزا همه جای برلین پیدا می شود. منتقدان با شگفتی یادآور شده اند که نوع مغازه ها و اجناس کوی پوتسدام، نه در سطح ویژه، بلکه در سطح متوسط انتخاب شده اند، نه کالای تجملی در کار است، نه سعی شده است که خریداران به خرید های غیر ضروری و بیرون از روال ترغیب شوند، همان مایحتاج یکنواخت روزانه است و لاغیر. آرکادن به تناسب فصل اجناسش را عوض می کند. نرگس ها و لاله های مصنوعی پشت سقف شیشه ای را، که بعید است در نظر اول جلوه ای داشته باشند، گذاشته اند که احساسات خریداران احتمالی را تحریک کنند. البته برای تابستان، مدیریت فکرهای تازه دیگری خواهد کرد. درون پوسته شیشه ای این راسته بازار همه چیز در تغییر است. راسته بازاری که، با جلوه اش در روشنایی سرد روز دهها نظیر آن را _صرف نظر از تفاوت مصالح و طرح_ در هرکدتم از شهرهای آلمان و تقریبا در هر ناحیه برلین می توان یافت. وضع معمولی آرکادن خلاف انتظارات بالایی است که طی سالیان دراز ایجاد شده است، اما بالاخره به این انتظارات با جذابیت معمارانه مجموعه کوی پوتسدام، که حیات کم رمقش کسی را نگران نکرد، پاسخ داده شده است. اما نقشه درست کشیده شده، خاصه سیستم تمدید مهلت حمایت بیمه ای از اداره کنندگان مراکز مهم تجاری آلمان به مشتریان خود تبلیغ میکنند که پسکرانه براندنبورگی برلین با شهر هایی مانند پوتسدام، ناون و بریسلانگ را، در مقابل کوی پوتسدام فراموش کنند. به این ترتیب، کوی پوتسدام به قول متخصصان آمریکایی به صورت یک مرکز سرگرمی شهری* در آمده است _با تعداد زیادی سینما، سالنهای نمایش موزیکال و مکانهای قمار بازی تا سفر خرید را به تجربه ای مفرح تبدیل کند آیا چنین کاری مذموم است؟ آخر کار، آیا نباید فکر کرد که این پروژه شروع دور جدیدی در شهرسازی اروپاست؟ که قطعه های پیش ساخته شهری را مثل شهرکهای تخصصی آمریکایی در آن قرار می دهند؟ وگرنه این هم یک نوع شهرک تخصصی است که موضوع خاص آن خود شهر است؟ برای قضاوت کردن خیلی زود است، کار شهر دایملر هنوز تمام نشده است. بلوک های جویده شده ریچارد راجرز که سنگ انگار روی آنها شته زده و قرار است قسمت شیک و اعیانی شرق منطقه باشد. هنوز در حال ساختمان است. کما اینکه برجهای خود کوی پوتسدام هم در همین حال هستند. از همه مهمتر، مجموعه یکپارچه شیشه ای سونی، کار هلموت یان، در آن سوی شمالی منطقه است. ... منظره غرب مجموعه با دو آسمان خراش در پس زمینه، در پیش زمینه ساختمان كتابخانه شهر، كار هانس شارون قرار دارد. برج 106 متری دبیس (مركز شبكه خدماتی دایملر بنز) . این آسمان خراش با نصب مكعب زمرد رنگی بر فراز آن، كه علامت شركت دایملر بنز را بر روی خود دارد مشخص شده است. و همچنین سیستم تهویه تونل تیرگارتن را كه ورودیش در سمت چپ آن واقع شده، در خود جا داده است. پلان طبقه بیستم ساختمان دبیس برش طولی برج دبیس بلوك های مسكونی كار رنتسو پیانو و كولبكر. برای اینكه مجموعه بیشتر مطبوع طبع پیاده ها شود در طرفین خیابان های منتهی به میدان پیاده روهای سرپوشیده ای با عمق حداقل 4 متر قرار گرفته است. پله منتهی به حیاط داخل بلوك ... ذیلا بعد از اشاره ای به تاریخ برلین و پوتسدام و پیامد های جنگ جهانی دوم در قطع ارتباط میان آنها، که امید است برای خواننده جوان ایرانی سودمند باشد، بعضی از خصوصیات و ارزشهای این عملیات بزرگ شهرسازی و معماری را یاد آور می شود. برلین مظهر وحدت ملی آلمان است. این وحدت در 1871 تحقق یافت و در همین سال برلین پایتخت آلمان واحد شد. در قرن 13میلادی دهکده کوچکی بود، در اواخر قرن 15میلادی مقر برگزینندگان براندنبورگ، از 1701 پایتخت پروس و در قرن 18 یکی از مراکز مهم صنعتی و تجاری شد. سپاهیان روس و اتریش در 1760، فرانسویان در 1805، و متفقین جنگ جهانی دوم در 1945 آن را اشغال کردند و در این جنگ اخیر به کرات بمباران هوایی شد. پوتسدام شهری در غرب برلین است، که مرکز تاریخی براندنبورگ، ایالت سابق پروس، بود برلین نیز در این ناحیه واقع ولی از جنبه اداری از آن جدا است. پوتسدام در حدود 1300میلادی تاسیس شد. اول بار در دوره فردریک ویلهم اهمیت یافت و بعدها مقر سلطنت شد. فردریک دوم کاخ شهر را مرمت کرد و سان سوسی را که امروز از معروف ترین بناهای تاریخی است بنا نهاد. این شهر دارای صنعت فیلم برداری و رصدخانه فیزیک نجومی است. وحدت آلمان که در 1871 آغاز شد تا 1918 در سایه امپراطوری(رایش دوم)، از 1918 تا 1933 در قالب جمهوری، و از 1933 تا 1945 تحت حکومت هیتلر(رایش سوم) ادامه یافت. با شکست در جنگ جهانی دوم آلمان تحت اشغال آمریکا، انگلیس، فرانسه و شوروی درآمد . اشغالگران در برلین مستقر شدند و هم کل آلمان و هم برلین را به مناطق نفوذ خود تقسیم کردند. برلین علاوه بر اینکه به دو بخش شرقی و غربی تقسیم شد تماما در خاک آلمان شرقی قرار گرفت و از پیکر آلمان غربی که عملا حافظ تاریخ و فرهنگ آلمان بود جدا شد. ایالت براندنبورگ نیز که برلین در آن واقع است با مرکز تاریخی اش، پوتسدام، به آلمان شرقی تعلق پیدا کرد. بنابراین، پس از اتحاد دوباره آلمان و برداشته شدن دیوار برلین و یکپارچه شدن برلین، احیای همبستگی پوتسدام و برلین بسیار معنی دار است. در واقع برلین هم از شرق و هم از غرب گسستگی های تاریخ اخیر خود را التیام میبخشد و شهرسازی کوی پوتسدام نیز در همین راستا است ... دید از تماشاخانه موزیكال به سوی جبهه محدب تماشاخانه ایماكس با پرده سه بعدی نمای غربی ایماكس ... دید از جنوب خیابان آیكهورن با آپارتمان های كار لاویر و وور نمای روبروی ساختمان اداری ریچارد راجرز ریچارد راجرز هتل هایت ... کل محدوده طرح بازسازی پوتسدام مستطیلی حدود 500 در 700 متر است. بخشی از این محدوده که شرکت دایملر بنز برای عملیات شهرسازی انتخاب کرده است به طور کامل در غرب خیابان ال.ان.کا قرار دارد، خیابان پوتسدام از شمال و غرب آن و نهر بزرگ لاندور از جنوب آن میگذرد. نهر باریک تری، عمود بر نهر لاندور، که به یک آبگرد بزرگ مثلث شکل در محل اتصال تبدیل میشود، منطقه را به دو بخش شرقی، که تماما به طرح دایملر بنز اختصاص یافته و غربی، که ساختمان کتابخانه شهر، کار هانس شارون، از قبل در آن قرار داشته، تقسیم کرده است. رنتسو پیانو و کریستوف کولبکر طرح شهرسازی مرکز جدید تجاری-تفریحی شرکت دایملر بنز را در مساحتی حدود یکصد هزار متر مربع تهیه کرده اند. پیانو-کولبکر کارکرد ها و کاربری ها، را به طور کلی بر حسب ترتیب فرهنگی-تفریحی-تجاری-مسکونی چیده اند. کتابخانه هانس شارون به عنوان مغز یا عضو فکری مجموعه، از قبل وسیعترین و مهمترین جایگاه را اشغال کرده است. پیانو-کولبکر این کتابخانه را که مرکز اشاعه فرهنگ است مرکز گسترش شکلی مجموعه قرار داده اند. انتخاب چنین کانونی برای گسترش ساختار شکلی مجموعه مصنوعی نیست. آنها به یک مرکز تجمع، و در عین حال کانونی که کل مجموعه را تعریف و به خود معطوف کند نیاز داشته اند که همان مرکز تجمع برای تفریح و سرگرمی است و میدان مارلن دیتریش نام گرفته است. پوتسدام از قدیم مرکز صنعت فیلم آلمان بوده و در این میدان ورودی های چند تماشاخانه واریته و موزیکال و سینمایی با پرده سه بعدی (ایماکس) قرار دارند که همه کار خود پیانو و کولبکر هستند. آنها ساختمان مرکز سرگرمی های شهر را که غیر از سینمای سه بعدی بقیه سینماها درون آن قرار دارن، در غرب مجموعه، به موازات کتابخانه شهر و به صورتی کشیده، هماهنگ با معماری شارون طراحی کرده، میدان مرکزی مجموعه (مارلن دینریش) رادر فضای اصلی ورودی آن ادغام و از شکافی در پشت ساختمان به فضای کتابخانه شارون مرتبط کرده اند. دو خیابان شعاعی منشعب از میدان مارلن دیتریش، اولی به میدان پوتسدام در گوشه شمال شرقی مجموعه و دومی به صورت متقارنی در جهت جنوب شرقی، مجموعه را به سه قسمت اصلی شمالی، شرقی و جنوبی تقسیم میکنند. هر یک از این سه قسمت اصلی به چند بلوک ساختمانی تقسیم شده اند. این تقسیم ، به طرز ساده ای، از نصف کردن عمق زمین در طول خیابان های اصلی پیرامون مجموعه به دست آمده است. از سه قسمت اصلی، قسمتهای شمالی و جنوبی اداری و قسمت شرقی اداری-مسکونی است که بازارچه اصلی مجموعه، به نام آرکادن، به صورت شمالی-جنوبی در وسط آن قرار دارد توزیع تراکم ساختمانی در کوی پوتسدام هماهنگ با وضع محیط شهری اطراف است. نیمه شرقی مجموعه ادامه بافت ساختمانی متراکم شهر ، با ارتفاع و تراکم اندکی بیشتر، و نیمه غربی، در تلفیق با فضای باز و رودخانه و باغ و بناهای مذهبی و فرهنگی، دارای تراکم و سطح اشغال کم و محوطه سازی گسترده است. ارتفاع ساختمانهای مجموعه تقریبا یکسان و چیزی در حدود ده طبقه است. غیر از معماری زیبای ساختمان مرکز سرگرمی ها، که نه تنها هماهنگ با کتابخانه شارون بلکه متاثر از آن است و کیفیت دلپذیر اشراف آن به نهر و آبگرد بزرگ و گذراندن فضای میدان مرکزی از درون آن و پیوستگی آن به فضای کتابخانه، در بقیه فضاهای مجموعه نکته مهم و قابل توجهی به چشم نمی خورد شاید موفق ترین جنبه طراحی فضای شهری کوی پوتسدام محوطه و کف سازی و آرایش و منظره پردازی آن است که از لابلای همه بلوک های ساختمانی عبور کرده، ضمن ایجاد دسترسی به بناهای واقع در مسیر خود، گردشگاهی مفرح و چشم نواز به وجود می آورد. پردازش کف معابر و محوطه ها فقط یک کار مناسب سازی برای زیر کفش عابران و به رخ کشیدن یک اجرای تمیز نیست، بلکه ابداع یک معماری شاعرانه در محیطی به شدت تجاری و تکنیک زده است، مجالی برای حضور و عرض وجود طبیعت و لطافت های رابطه انسان با آن در مقابل جرم گرفتگی پول و پلاستیک. زمین و آب و نسیم فقط ارزشهای بصری متعارف و تداعی های تخیل انگیز خود را عرشه نمی کنند. بلکه این تاثرات و تداعی های انسانی از مخیله و احساس انسان خارج شده به صورت شیبها و پله بندی ها، موج دادن به سطح معبر در زیر دروازه های ساختمانی ایسوزاکی، شیار شیار کردن شیب راهها، گرداندن آب روی کف پیاده روها، در زمین و آب و شکل حرکت معابر جسمیت یافته اند

به اشتراک بگذارید

Submit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TechnoratiSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

انواع عضویت
پنل کاربری