0
نگارستان، قصر فتحعلی شاهی و تنها یك حوضخانه

سارا امتعلی_ فتحعلی شاه كه در میان دیگر پادشاهان قاجاری به غرور و خودبینی مشهور است، نه تنها به كشیدن تصویر خود توسط نقاشان دربار و ارسال آن برای پادشاهان اروپایی علاقه مند بود، كه به ساختن قصرهای مجلل و باغ های زیبا نیز عشق می ورزید.
یكی از این باغ ها، باغ و قصر نگارستان است...

یكی از این باغ ها، باغ و قصر نگارستان است كه در حال حاضر تنها قسمت باقی مانده از آن، حوضخانه ای است كه به موزه هنرهای ملی تبدیل شده و در محوطه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی در میدان بهارستان محصور شده است.
این موزه در حوضخانه نگارستان در جنوبی ترین بخش این باغ قدیمی واقع شده و به علت استقرار مدرسه صنایع قدیمه در حدود 75 سال پیش كه ریاست آن را حسین بهزاد بر عهده داشت، از گزند آنان زمان در امان مانده است.
باغ و قصر نگارستان از ساختمان های بسیار زیبایی بود كه 1228 به دستور دومین پادشاه قاجار در خارج از محدوده دارالخلافه، بنا شد و با وجود صدمه های بسیاری كه بر آن وارد شد، تا زمان مشروطیت همچنان باقی بود و از آن زمان به بعد تكه تكه شد.
هنگامی كه ساخت این باغ و قصر آن در سال 1228 شمسی پایان یافت، دستگاه سلطنت به آن منتقل شد.
عبدالله خان معمار باشی و نقاش باشی، همراه آقاجانی اصفهانی كه از معماران و نقاشان مشهور و مقرب دربار بودند، قصر و باغ نگارستان را احداث كردند.
این قصر كه امروز جز ساختمانی كوچك در محدوده وزارت خانه فرهنگ و ارشاد اسلامی چیزی از آن باقی نمانده، در خارج از تهران آن زمان بنا شده بود. در شمال باغ وسیع نگارستان، تالار سلام قرار داشت كه برای مراسم رسمی ساخته شده بود و به همین دلیل دیوارهای آن با تصاویر فتحعلی شاه، شاهزادگان امرای قاجاری تزیین شده بود. وسط باغ، حیاط خلوت بناهای سلطنتی یك طبقه با سقف های بلند اطراف آن، ساخته شده بود كه از پنجره های آن تمام باغ دیده می شد.
به دستور فتحعلی شاه در جنوب حیاط تالاری مصور ساخته شده بود كه در آن تصاویر فتحعلی شاه و شاهزادگان قاجاری به چشم می خورد.
در بخش شمال غربی باغ، حمام بسیار زیبایی با ستون های سنگی حجاری شده و سنگ های مرمر به چشم می خورد كه قائم مقام فراهانی را در این حمام به قتل رساندند.
این حمام تا سال 1340 باقی بود ولی از آن حفاظت نمی شد و به همین دلیل گروهی تمام ستون ها و سنگ های مرمر آن را ربودند.
این قصر و باغ در زمان محمد شاه و پسرش ناصرالدین شاه نیز از ساختمان های سلطنتی بود، اما كم كم مورد بی توجهی قرار گرفت، تا این كه ساختمان های قسمت جنوبی، نزدیك در ورودی، برای تاسیس مدرسه صنایع مستظرفه به كمال الملك واگذار شد و در اوایل سلطنت ناصرالدین شاه بخش های دیگر آن، به وزارت صنایع مستظرفه و فواید عامه اختصاص یافت.
برای جداكردن بخش های گوناگون، ابتدا دیواری در بخش شمالی و در جهت شرق به غرب كشیده شد. قسمت شمالی، شامل حیاط و باغ و تالار سلام به مدرسه علمیه واگذار شد و در زمان رضاشاه ساختمان های قدیمی این قسمت ویران و بنای جدیدی به عنوان دانشسرا بنا شد. سپس در كنار مدرسه كمال الملك وزارت فرهنگ را بنا كردند. در بنای موزه، حوضی قرار داشته كه توسط چهار ستون سنگی احاطه می شد و آب حوض از طریق این چهار ستون، همه باغ را سیراب می كرد. در حال حاضر، موزه هنرهای ملی، تنها بازمانده قصر قاجاری در محوطه وزارت فرهنگ و ارشاد اسلامی محصور شده و امكان بازدید از آن برای علاقه مندان به آسانی میسر نیست.
در این موزه، آثاری از هنرمندان معاصر ایرانی در زمینه های گوناگون فرش بافی، معرق، منبت كاری، مینیاتور، مجسمه سازی، گره چینی، خاتم كاری و ... به نمایش در می آید و در صورت اختصاص بودجه مناسب از سوی سازمان میراث فرهنگی، ورودی شرقی آن بازگشایی و از محوطه وزارت خانه فرهنگ و ارشاد اسلامی جدا خواهد شد.

مأخذ : ایران میراث

به اشتراک بگذارید

Submit to DeliciousSubmit to DiggSubmit to FacebookSubmit to Google PlusSubmit to StumbleuponSubmit to TechnoratiSubmit to TwitterSubmit to LinkedIn

نوشتن دیدگاه


تصویر امنیتی
تصویر امنیتی جدید

انواع عضویت
پنل کاربری